20-lecie międzywojenne Flashcards Preview

Historia > 20-lecie międzywojenne > Flashcards

Flashcards in 20-lecie międzywojenne Deck (104):
1

koniec I wojny światowej

11.11.1918 Compiègne

2

traktat wersalski - postawowe inf

28.06.1919 Wersal, Thomas Woodrow-Wilson, Ignacy Padererewski x Roman Dmowski

3

traktat wersalski - postanowienia

Pom Gdańskie i Wlk Pol (Pl) Alzacja i Lotaryngia (Fr) Eupen i Malmedy (Belgia)
Gdańsk i Kłajpeda (wolne miasta)
plebiscyty - Warmia Mazury Śląsk (Pl) Saara (Fr) Szlezwik (Dania)
3 ograniczenia - teryt gosp wojsk (demilitaryzacja Nadrenii)

4

traktaty przedmieść

Austria 10.09.1919 Saint-Germain
Bułgaria 27.11.1919 Neuilly-sur-Seine
Węgry 4.06.1920 Trianon
Turcja 10.08.1920 Sevres

5

Turcja + pokój z aliantami

Mustafa Kemal
1922 wyparcie Greków
Republika Turecka - Ankar
24.07.1923 pokój z aliantami w Lozanie

6

mały traktat wersalski

28.06.1919 narzucany małym państwom dot ochrony mniejszości narodowych, etnicznych i religijnych
Pol, CzechSłow, Rum, Gr, SHS

7

Niemcy - nazwa

II Rzesza - cesarstwo
Republika Weimarska - 1919-1933
III Rzesz - 1933-1945

8

rozpad Rosji Carskiej

Rosja Radziecka
Litwa Łotwa Estonia Finlandia Polska

9

państwa, które odzyskały suwerenność po I ww

Lit Łot Estonia Finlandia Pol CzechSłow Kr SHS Irlandia

10

etatyzm gospodarczy

integracja państwa w sprawy gospodarcze i dążenie do samowystarczalności ekonomicznej

11

czarny czwartek

24.10.1929 - gwałtowny spadek cen na giełdzie nowojorskiej początek Wielkiego Kryzysu Ekonomicznego

12

Powstanie Związku Kombatantów we Włoszech

1919

13

Pucz Kappa

1920 - pierwsza próba przejęcia władzy

14

Marsz na Rzym

1922r - Mussolini zostaje premierem Włoch

15

Pucz Monachijski (marsz na Berlin)

1923r - aresztowanie Hitlera

16

pierwszy obóz koncentracyjny

1933 w Dachau w Bawarii

17

Liga Narodów

10.02.1920-1946 (Genewa) pomysłodawca Thomas Woodrow-Wilson
Niemcy 1926-1933
ZSRR 1934r
sekretarz generalny Drummond

18

New Deal

1933r (Franklin Delano Roosevelt) - program reform wprowadzający zasadę interwencjonizmu

19

interwencjonizm państwowy

(Kaynes) odziaływanie władz państwowych na gospodarkę krajiwą za pomocą takich mechanizmów jak np podatki

20

Związki Włoskich Kombatantów

1919 -> Narodowa Partia Faszystowska (Mussolini)

21

pakt Brianda-Kelloga

27.08.1928
potępia wojnę, lecz dopuszcza podejmowanie działań obronnych
Briand - fr minister ds zagran
Kellog - USA sekr stanu

22

Związek Spartakusa

Karl Liebknecht i Róża Luksemburg, komuniści, przywódcy rewolucji, zm 19.01.1919 przez Freikorps

23

Węgierska Republika Rad

03-08.1919 (Beli Kun) komuniści węgierscy, zadeklarowali chęć przyłączenia do Rosji

24

Deflacja

długotrwały spadek cen, mała ilość pieniędzy w obrocie, niski popyt

25

marsz na Rzym

10.1922r faszyści, czarne koszule

26

Włoskie wybory parlamentarne

1924r - morderstwo przywódcy socjalistów Matteotti'ego

27

traktaty laterańskie

1929r - trzy traktaty wyodrębniające politycznie i terytorialnie Watykan (Pius XI)

28

traktat w Locarno

1925r - podpisanie paktu reńskiego, Niemcy Wlk Brytania Włochy Francja Belgia - nienaruszalność granic między Francją i Belgią a Niemcami

29

funkcjonalizm

wyższość funkcji użytkowej przedmiotu lub budynku nad innymi walorami

30

DAP/NSDAP

Niemiecka Partia Robotnicza (1919) -> Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotników

31

SA

oddziały szturmowe NSDAP lata 20, wzorowane na "czarnych koszulach", Ernst Rhom

32

wybory parlamentarne w Niemczech

1932,wygrana nazistów (NSDAP)

33

koncepcja Wielkie Włochy

przywrócenie Imperium Rzymskiego
wiązka drewnianych rózeg - fasces
gest pozdrowienia - salut

34

Republika Weimarska kryzys vs rozwój

1919-1923 - kryzys, hiperinflacja, bezrobocie
1924-1929 - okres rozwoju

35

pożar w Reichstagu

1933r - posądzono o nigo komunistę co doprowadziło do delegalizacji głównego przeciwnika nazistów - Komunistycznej Partii Niemiec

36

noc długich noży

30.06.1934 - Hitler krwawo rozprawił się ze sprzeciwiającym mu się kierownictwem SA -> powstanie SS

37

SS

główna organizacja zbrojna nazistów z Heinrichem Himmlerem na czele

38

młodzieżowa organizacja nazistowska

Hitlerjugend

39

Minister propagandy

Joseph Goebbels

40

GESTAPO

Tajna Policja Państwowa i służba bezpieczeństwa NSDAP
Feinhard Heydrich

41

remilitaryzacja Nadrenii

7.03.1936

42

ustawy norymberskie

1935 - dotyczyły opresji Żydów i pozbawienia ich większości praw obywatelskich

43

noc kryształowa

9/10.11.1938 - pogrom Żydów na terenie III Rzeszy

44

eugenika

działania mające na celu udoskonalenie rasy nordyckiej (stworzenie nadczłowieka)

45

Admirał Miklós Horthy

regent Królestwa Węgier, stanął na czele pierwszej prawicowej dyktatury w okresie międzywojennym

46

RNS

Stan Żywicieli Rzeszy - zrzeszał rolników, ściśle kontrolował ceny i obowiązkowe dostawy żywności

47

NSV

Narodowosocjalistyczna Ludowa Opieka Społeczna - zajmowała się wspieraniem najuboższych

48

DAF

Niemiecki Front Pracy - zastąpił zlikwidowane przez nazistów związki zawodowe

49

Wykluczeni

Żydzi, lewica, niepełnosprawni, homoseksualiści i chorzy psychicznie, wykluczeni ze społeczeństwa. Hitler chciał ich zmusić do opuszczenia III Rzeszy lub wymordiwać

50

Reichswehr

1935r -> Wehrmacht - siły zbrojne III Rzeszy, lądowe, wodne i powietrzne

51

Narodowosocjalistyczna Liga Kobiet

nakłaniała niemki do rodzenia dzieci i korzystania z niemieckich produktów

52

RAD

Służba Pracy Rzeszy - kierowała młodzież powyżej lat 18 do obowiązkowej pracy na rzecz państwa, przygotowywała do służby wojskowej (szkolenie było warunkiem przyjęcia na uczelnie)

53

wojna domowa w ZSRR

1917-1920

54

rozpoczęcie ekspansji terytorialnej ZSRR

1921

55

komunizm wojenny

upaństowienie większości sektorów gospodarki - przemysłu handlu i transportu

56

klęska głodu

1920-1921

57

Nowa Polityka Ekonomiczna (NEP)

1921r - zlikwidowano obowiązkowe dostawy żywności, przywrócono handel

58

reforma monetarna

1924 - ujednolicenie waluty, wycofanie pieniędzy z czasów czarskich

59

RPK(b)

Rosyjska Partia Komunistyczna (bolszewików) - Stalin sekretarzem głównym

60

śmierć Włodzimierza Lenina

1924 - walka o władzę Stalin, Lew Trocki, Grigorij Zinowiew, Nikołaj Bucharin
1929 - Stalin wygrywa zmuszając Trockiego do emigracji

61

RKP(b) -> WKP(b)

Wszechzwiązkowa Komunistyczna Partia (bolszewików)

62

OGPU -> NKWD

Zjednoczony Główny Zarząd Polityczny -> Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych - tajna policja polityczna

63

Komsomoł

Komunistyczny Związek Młodzieży w ZSRR; jego bohaterem był Pawlik Morozow

64

Komintern

Międzynarodówka Komunistyczna utworzona w Moskwie w 1919 r.

65

Gułag

Główny Zarząd Obozów zarządzający na terytorium ZSRR siecią obozów pracy (łagrami)

66

Siergiej Eisenstein

radziecki reżyser, twórca propagandowego filmu „Pancernik Potiomkin” z 1925 r., uznanego za jedno z arcydzieł światowego kina niemego

67

Dai-toua-kyou-eiken

Wielka Wschodnioazjatycka Strefa Wspólnego Dobrobytu - nazwa Japonii w czasach ekspansji w latach 30. zajęto m.in. Mandżurię, część Chin, wyspy na Pacyfiku

68

Wojna domowa w Hiszpanii

1936-1939; pomiędzy zwolennikami gen. Francisca Franco (popieranymi przez państwa faszystowskie-Falanga Hiszpańska i karlistów-zwolennicy monarchii) a lewicowym frontem ludowym (popartym przez Brygady Międzynarodowe)

69

Legion Condor

niemiecki oddział lotniczy; zbombardował baskijskie miasteczko Guernica w 1937 r.; wydarzenie to upamiętnił malarz Pablo Picasso

70

„Zdrada monachijska”

tak Czesi nazwali konferencję w Monachium w 1938 r. z udziałem premiera Wielkiej Brytanii Arthura Nevillea Chamberlaina, premiera Francji Édouarda Daladiera, Benito Mussoliniego i Adolfa Hitlera, którzy podjęli decyzję o oderwaniu od Czechosłowacji obszaru Sudetów i oddania III Rzeszy

71

kolektywizacja

1928r - upaństwowienie ziemi

72

sowchozy

państwowe gospodarstwa, chłopi jako robotnicy

73

kołchozy

gospodarstwa spółdzielne, chłopi zachowują część ziem

74

kułaki

obraźliwie - najbogatsi gospodarze

75

gospodarka planowa

rozwój państwa oparty na planie 5-letnim (Stalin)

76

okres industrializacji

ZSRR - budowa Kanału Białomorskiego, elektrownia wodna na Dnieprze

77

układ w Rapallo

04.1922 - między Rosją Radziecką (surowce,poligony) a Niemcami (technologie) - zlikwidowanie Polski

78

Wielki Głód na Ukrainie

1932-1934

79

wielka czystka

1934-1938r - fala terroru w ZSRR, zamordowano dawnych przywódców bolszewickich (S.Kirow, Bucharin, Zinowjew, Kamieniew) i oficerów Armii Czerwonej (marszałek Tuchaczewski)

80

zjazd WKP(b)

03.1939r ponowne nawiązanie niemiecko-radzieckiej współpracy

81

expose Hitlera

21.03.1933r początek "nowych Niemiec" (Goebbels)

82

Zagłębie Saary

w 1935 wraca do Niemiec

83

remilitaryzacja Nadreni

1936

84

autarkia

samowystarczalność gospodarcza

85

Luftwaffe

Niemieckie siły powietrzne

86

Kriegsmarine

Niemiecka marynarka wojenna

87

atak Japonii na Chiny I

1931r, zajęcie Mandżurii (Mandżukuo)

88

wystąpienie Japonii z Ligi Narodów

1933

89

atak Japonii na Chiny II

1937r, zajęcie Pekinu, Szanghaju, Nankinu, Kantonu

90

walki radziecko-japońskie

1938-1939 zakończone wygraną Armii Czerwonej

91

wojna włosko-abisyńska

1935-'36 (Cesarstwo Etiopii), wygrana Włoch, ucieczka „Cesarz Haile Selassie I, Zwycięski Lew Plemienia Judy, Wybraniec Boży“' do Wlk Brytanii

92

wystąpienie Włoch z Ligi Narodów

1936 - skutek nałożenia na Włochy sankcji gospodarczych

93

Hiszpania monarchia -> republika

1931

94

wybory parlamentarne w Hiszpanii

1936 - wygrana lewicowego Frontu Ludowego

95

Komitet Nieinterwencji

podczas Hiszpańskiej wojny domowej - Włochy, ZSRR, III Rzesza (zignorowały to), Francja, Wlk Brytania

96

Anschuluss Austrii

12.03.1938-1945 - Marchia Wschodnia

97

Pakt Stalowy

między Włochami a III Rzeszą 22.05.1939 roku w Berlinie, wymierzona przeciw państwom zachodnim

98

oś Berlin-Rzym

1936

99

Pakt Antykominternowski

1936 niemcy-japonia, 1937-włochy, sojusz wymierzony przeciw komunizmowi

100

Pakt Trzech

27.09.1940, Japonia, Włochy, III Rzesza

101

appeasement

polityka ustępstw wobec rządów Hitlera

102

ks Józef Tiso

prezydent Słowacji, nazista, po IIww skazany za zbrodnie wojenne

103

Protektorat Czech i Moraw

03.1939, stolica w Pradze, Emil Hacha (Wehrmacht)

104

zajęcie Kłajpedy przez III Rzeszę

23.03.1939r