budowa i funkcjonowanie organizmu czlowieka II Flashcards Preview

Biologia > budowa i funkcjonowanie organizmu czlowieka II > Flashcards

Flashcards in budowa i funkcjonowanie organizmu czlowieka II Deck (21):
1

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> budowa

- serce;
- tętnice o grubych, elastycznych ścianach;
- żyły o cieńszych, niż w tętnicach, ścianach, mające zastawki;
- naczynia włosowate o bardzo cienkich ścianach zbudowanych z jednej warstwy komórek;

2

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> serce - budowa

- dwie komory,
- dwa przedsionki,
- zastawki przedsionkowo-komorowe i komorowo-tętnicze,
- naczynia wieńcowe w mięśniu sercowym,
- osierdzie - błona otaczająca serce,

3

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> krwiobieg mały

1) tlen jest pobierany z płuc do krwi płynącej w naczyniach krwiobiegu małego (płucnego);

2) krew wypływa z prawej komory serca poprzez pień płucny;

3) ujście to dzieli się na dwie tętnice płucne rozgałęziające się na wiele naczyń włosowatych;

4) naczynia włosowate łącza się w coraz większe żyły, tzw. żyły płucne, które niosą krew zaopatrzoną w tlen do lewego przedsionka serca;

4

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> krwiobieg duży

1) natleniona krew dociera do narządów naczyniami krwiobiegu dużego (ustrojowego);

2) krew wypływa, z lewej komory serca, aortą która rozgałęzia się na mniejsze tętnice, przechodzące w naczynia włosowate;

3) krew płynąca tymi naczyniami oddaje do komórek tlen i substancje odżywcze, a pobiera zbędne produkty przemiany materii,

4) następnie wraca do serca żyłami, a później żyłami głównymi dociera do prawego przedsionka serca;

5

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> cykl pracy serca

1 FAZA - SKURCZ PRZEDSIONKÓW - krew przepływa wtedy do komór;

2 FAZA - SKURCZ KOMÓR - krew jest tłoczona do tętnic, którymi dopływa do narządów;

3 FAZA - FAZA SPOCZYNKU - przedsionki i komory serca są rozkurczone, a krew stopniowo wypełnia przedsionki;

6

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> skład krwi

- osocze,
- erytrocyty - czerwone krwinki,
- leukocyty - białe krwinki,
- trombocyty - płytki krwi,

7

UKŁAD KRWIONOŚNY

—> rola

- fudhhjufhb

8

UKŁAD LIMFATYCZNY

—> budowa

- naczynia limfatyczne wnikające do przestrzeni międzykomórkowych;
- węzły chłonne;
- limfa (chłonka) powstająca w przestrzeniach międzykomórkowych jako przesącz osocza o składzie podobnym do osocza (znacznie więcej leukocytów);

9

UKŁAD LIMFATYCZNY

—> skład limfy

- osocze,
- leukocyty,

10

UKŁAD LIMFATYCZNY

—> rola

- transport substancji na niewielkie odległości;
- zwalczanie patogenów;

11

UKŁAD ODPORNOŚCIOWY

—> budowa

- narządy:
• węzły chłonne,
• śledziona,
• grasica,
• migdałki,
• szpik kostny,
• naczynia limfatyczne,
- komórki:
• limfocyty T,
• limfocyty B,
• makrofagi (monocyty),
• granulocyty,

12

UKŁAD ODPORNOŚCIOWY

—> rola

- rozpoznawanie oraz eliminowanie czynników rozpoznanych jako obce, takich jak grzyby, bakterie, wirusy czy pierwotniaki;
- obrona przed inwazją drobnoustrojów ze środowiska zewnętrznego;
- stały nadzór nad własnymi komórkami organizmu - wykrywanie np. komórek nowotworowych czy zainfekowanych przez wirusy;

13

UKŁAD ODPORNOŚCIOWY

—> rola leukocytów

• LEUKOCYTY bronią organizmu przed czynnikami chorobotwórczymi - w razie ich ataku wywołują reakcję obronną organizmu;
reakcja ta następuje gdy układ odpornościowy rozpozna ciała obce zwane ANTYGENAMI;

14

UKŁAD ODPORNOŚCIOWY

—> rodzaje odporności

- odporność nieswoista

- odporność swoista:
• czynna - organizm sam wytwarza przeciwciała:
- naturalna - przechorowanie;
- sztuczna - szczepionka;
• bierna - organizm dostaje gotowe przeciwciała:
- naturalna - od matki;
- sztuczna - surowica odpornościowa;

15

UKŁAD ODPORNOŚCIOWY

—> odporność nieswoista i swoista

-> odporność nieswoista - chroni organizm przed wszystkimi czynnikami chorobotwórczymi, bez względu na to czy są to trujące związki, bakterie, grzyby czy pasożyty;

-> odporność swoista - zapewniają ją reakcje skierowane przeciwko konkretnym obcym cząsteczkom;

16

UKŁADY REGULUJĄCE

—> UKŁAD HORMONALNY - budowa

- gruczoły dokrewne:
• przysadka mózgowa,
• tarczyca,
• przytarczyca,
• grasica,
• nadnercza,
• trzustka,
• jajniki/jądra,

17

UKŁADY REGULUJĄCE

—> UKŁAD HORMONALNY - działanie

- gruczoły dokrewne - wydzielanie hormonów transportowanych przez krew do narządów docelowych;

18

UKŁADY REGULUJĄCE

—> UKŁAD NERWOWY - SOMATYCZNY - budowa

- ośrodkowy układ nerwowy:
• mózgowie (mózg, móżdżek, pień mózgu);
• rdzeń kręgowy;

- obwodowy układ nerwowy:
• nerwy odchodzące od mózgowia i rdzenia kręgowego;

19

UKŁADY REGULUJĄCE

—> UKŁAD NERWOWY - SOMATYCZNY - działanie

- przemieszczanie się impulsów elektrycznych wzdłuż dendrytów i aksonów;
- powstawanie przekaźników elektrycznych w synapsach;

20

AUTONOMICZNY UKŁAD NERWOWY

—> rola

- unerwiona mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, płuca, nerki, serce, naczynia krwionośne, narządy rozrodcze, skórę oraz liczne gruczoły;
- wywołuje reakcje niezależne od naszej woli;

21

AUTONOMICZNY UKŁAD NERWOWY

—> podział

- współczulny - zwiększa ogólną aktywność organizmu;

- przywspółczulny;

| układy działają antagonistycznie (przeciwstawnie) |