H1: Het centrale zenuwstelsel Flashcards Preview

Neuropsychologie > H1: Het centrale zenuwstelsel > Flashcards

Flashcards in H1: Het centrale zenuwstelsel Deck (54):
1

anterieur / rostraal

vooraan

2

posterieur / caudaal

achteraan

3

dorsaal

hoog / boven

4

ventraal

laag / onder

5

mediaal

dicht tegen de middenlijn van de hersenen

6

lateraal

aan de zijkant van de hersenen

7

sagitale snede

van voor naar achter (denk aan scène Hannibal)

8

coronale snede

van links naar rechts snijden (voor en achterste deel hoofd scheiden)

9

horizontale / transversale snede

bovenste helft van onderste helft scheiden

10

centraal zenuwstelsel bestaat uit:

hersenen + ruggenmerg

11

perifeer zenuwstelsel bestaat uit:

alle zenuwweefsel buiten ruggenmerg en hersenen (vertrekt vanuit de hersenstam)

12

Ventrale gedeelte van het ruggenmerg:

Verantwoordelijk voor het MOTORISCHE gedeelte!

13

Dorsale gedeelte van het ruggenmerg:

Verantwoordelijk voor het SENSORISCHE gedeelte! (dorsaal -> dorst -> sensorisch)

14

Dermatomen

bepaalde regio's van het lichaam komen in bepaalde regio's van het CZS binnen

15

Achterhersenen bestaan uit:

Hersenstam + cerebellum

16

Eindhersenen bestaan uit (4):

- Diencephalon
- Basale Ganglia
- Limbisch systeem
- Groothersenen (cortex)

17

De hersenstam bestaat uit drie delen (examen):

- Pons
- Reticulaire formatie
- Medulla oblangata

18

Functie medulla:

Vertrekpunt craniale zenuwen (bvb voor reuk, geur, visueel, ...).
-> controle van hoofd en organen
-> controle over vitale functies en reflexen (hart / longen)
-> deel van Reticulair Activatie Systeem (RAS)

19

Functie reticulaire formatie:

- bevat raphé nuclei
- Serotonine
- arousal en aandacht
- SLAAP/WAAKCYCLUS
- gemoed regelen
- bij schade: vegitatieve toestand

20

Pons: waar bevindt het zich en welke twee zones bevat hij?

- superieur t.o.v. medulla
- brug tussen cerebellum en rest van de hersenen
- bevat SUPERIOR OLIVE (doorschakelstation van oor -> hersenen)
- bevat LOCUS COERULEUS (stress, arousal, paniek)

21

Functies cerebellum:

- precisie en vloeiendheid van motoriek
- laterale delen: mentale processen (spreken, executieve functies, ...)
- INTERNE KLOK: TIMING VAN PROCESSEN

(+ hoe actiever het dier, hoe groter het cerebellum in verhouding tot het lichaam)

22

Middenhersenen bestaat uit (2):

- Tectum
- Tegmentum

23

Tectum: waar behoort het toe, welke twee zones bevat het?

deel van de middenhersenen
- bevat SUPERIOR COLLICULI (visuele input)
- bevat INFERIOR COLLICULI (auditieve input)

24

Tegmentum: waar behoort het toe en wat bevat het?

deel van de middenhersenen
- Ventral tegmental area = DOPAMINERG SYSTEEM
(basis van het dopaminerg netwerk!)

25

Diencephalon bestaat uit: (2)

- Hypothalamus
- Thalamus

26

Functie hypothalamus:

- homeostase
- regeling hormonale systemen

27

Functie thalamus:

- doorschakelstation voor sensorische en motorische info naar cortex

+ Bevat ook de Laterale Geniculate Nucleus (LGN):
- magnocellulaire laag = lichtgevoelig (staafjes > vormen en lijnen)
- parvocellulaire laag = kleurgevoelig (kegeltjes)o

28

Functies basale ganglia:

- Produceren dopamine
- Motorische controle (Parkinson is bvb afsterven van cellen t.h.v. substantia negra)
- Cognitieve controle (inhibitie bij Stroop taak)
- LEREN (beloningsgericht)

29

Functies limbisch systeem:

- Integratie van emotie-gerelateerde info
- Automatische vreesreacties (hypothalamus en amygdala)
- Sensorisch (thalamus -> zien)
- Geheugen (hippocampus)
- Selectie van aangepaste reactie (cingulate cortex)

30

Rolandische (centrale) sulcus verdeelt:

Frontale en pariëtale lob

31

Sylvische (laterale) fissure verdeelt:

Frontale en Temporele lob

32

Sulcus:

oppervlakkige groef

33

Fissure:

diepe groef

34

Longitudinale fissure verdeelt:

de twee hemisferen

35

Cytoarchitectonische ondeverdeling:

= Brodmann gebieden
(zelfde nummers verwezen naar een zelfde samenstelling / bouw)

36

Scheidingslijn tussen primaire motorische gebieden en primaire sensorische gebieden:

Rolandische / centrale sulcus

37

Retinotopische organisatie

= mapping van info uit buitenwereld op visuele cortex (info op de retina wordt op dezelfde manier in de hersenen gepresenteerd)

+ Onderste deel visuele veld wordt boven gerepresenteerd

38

Hemianopsie

= blind aan het contralaterale visuele veld (helft van het zicht verliezen)

39

Quadranopsie

= Specifieke letsel superieur / inferieur gebied
= kwart van het zicht valt weg

40

Scotoma

= kleine letsels
= vlekken in het visuele veld waar je niets kan zien

41

Tonotopische organisatie ('tono' = iets met audio)

tonen organiseren voor optimale verwerking
- HOge tonen -> Posterieure gebieden
- LAge tonen -> Anterieure gebieden

42

Banen Olfactorische cortex en Gustatorische cortex

Twee mogelijke systemen:
- rechtstreeks naar amygdala
- via orbitofrontale cortex
_____
Twee routes:
- Geur > thalamus > cortex (rechtstreeks)
- Geur > limbisch systeem (mogelijks sterke emotie)

43

Geur rechterneusgat wordt verwerkt in de...

rechter hemisfeer

44

Somatosensorische cortex (receptoren voor pijn, temperatuur, tast, ...) loopt via:

Twee routes:
- ruggenmerg naar hersenen
- rechtstreeks naar thalamus

= Verwerking gebeurt CONTRALATERAAL!

45

Somatotopische organisatie

Eén op één overlap van lichaam en representatie ervan in de hersenen (denk aan homunculus)

46

Linker somatosensorische cortex verwerkt info uit:

Rechter lichaamsdelen

47

functie Frontale lob:

- Executief functioneren en controle
- Te verdelen in:
= motorisch
= premotorisch
= prefrontaal:
1. dorsolateraal (boven)
2. orbitaal
3. mediaal

48

Schade bij frontale lob zorgt voor:

- problemen bij organisatie en controle van gedrag
(weten hoe je koffie zet, maar de volgorde vergeten)

- modulatie van gedrag (=karakterverandering: vb: Phineas Gage!)

- problemen bij geheugen:
- volgorde
- online houden van info
- metamemory (strategisch aspect)

49

Functie pariëtale lob:

= Integratie!
- connecties tussen verschillende gebieden
- multimodale integratie
> Zintuigmodaliteiten (zien, horen, voelen, ...)
> Sensorische info
> Interne toestand / externe sensorische wereld
(visuele controle en spatiale aandacht)

50

Alexie

problemen met lezen

51

Agrafie

problemen met schrijven

52

Apraxie

problemen met het uitvoeren van complexe handelingen

53

Functie temporale lob:

= Auditief, emoties, sociale en objectherkenning
- Geheugen > hippocampus
- Objectidentificatie
> inferieur temporale cortex (IT)
> gezichtsherkenning (FFA)
- Emotie (amygdala)
- Sociaal (empathie, perspectief, ...

54

Objectherkenning vindt plaats in de:

Inferieure temporale cortex (IT)