Æðasjúkdómar Flashcards Preview

Meinafræði > Æðasjúkdómar > Flashcards

Flashcards in Æðasjúkdómar Deck (40)
1

Atherosclerosis
-í aortu leiðir til
-í kransæð leiðir til

-víkkunar
-þrengingar

2

til þess að virkni endothel frumna sé eðlileg þarf (3)

laminar flow
ákv vaxtarþættir (VEGF)
föst tenging við grunnhimnuna

3

við endoþelskemmd/dysfunction verður fjölgun á SMC og ECM
-hvað er svona sérstakt við þessar SMC

þær geta ekki dregist saman
þær geta fjölgað sér
geta tekið upp LDL

4

Arteriolosclerosis
-tengsl við
-tvær gerðir

-HTN og Sykursýki
-hyaline og hyperplastic

5

hyaline arteriolosclerosis

tengsl við benign HTN
homogen, bleikt hyaline þykknun í slagæðavegg

6

Hyperplastic arteriolosclerosis

tengsl við malignant HTN
-laukslík þykknun á veggnum
-þykknuð BM

7

Mönckeberg medial calcific sclerosis
-hvaða æðar
-ástæða

-kalkanir í muscular slagæðum
-brengluð cacliumphosphate efnakipti í SMC æðaveggs
-lumenið er ekki að minnka (ekki relevant klínískt)

8

Atheroma

bunga inn í æðalumen, geta lokað æð eða rofnað
úr mjúkum lípíðkjarna með fibrous cap
veikja media og geta myndað aneurysm

9

Meiri háttar áhættuþættir fyrir atherosclerosis
-br.
-óbr.

br => blóðfita, HTN, reykingar, sykursýki, bólga

óbr => aldur, kk, fjölskyldusaga, erfðir

10

hvað gerir LDL

flytur kólesteról til peripheral vefja

11

Response-to-injury hypothesis

-endothel skemmd/dysfunction
-uppsöfnun lípópróteina
-viðloðun monocyta við endothel
-uppsöfnun lípíðs í macrophaga
-fjölgun SMC á svæðinu
-aukin myndun ECM

12

oxað LDL

er frekar tekið upp í macrophaga.
það örvar losun á GF, cytokínum og chemokínum sem laða að fleiri monocyta og SMC.

13

Hyperlipidemia getur valdið aukningu á ... sem veldur

ROS
=> minnkun á NO og þá verður minni dilation og meira álag á endothel => dysfunction

14

Krónísk hyperlipidemia

þá safnast lípóprótein upp í intima. ROS oxar LDL sem er þá frekar tekið upp í macrophaga.

15

Hyperglycemia í sykursýki

verða glycosyleringar á próteinum (AGE)
þær bindast RAGE á bólgufr. endothel og VSMC
=> aukið ROS
=>aukð cytokine og GF frá macrophögum

16

diabetic microangiopathy
-hvaða æðar
-hvað er að gerast?

-í nýrum, sjónhimnu, úttaugum
-verður þykknun á grunnhimnu
=> AGE krosstengja collagen IV og þá verður minni samloðun endothel frumna og meira útflæði vökva => plasmaprótein tengjast grunnhimnu

17

Aneurysm skiptist í

True => öll lög æðarinnar víkka
False => rof á æð með aðlægu hematoma

18

Lögun aneurysma

saccular => afmörkuð útbungun
fusiform => circumferential

19

Orsakir aneurysma

Atherosclerosis
HTN
sýkingar
bandvefssjúkdómar

20

Marfan syndrome
-hvernig erfist
-hvað er

-autosomal dominant
-myndast afbrigðilegt fibrillin => minni elastískur vefur

21

Ehlers-Danlos sjúkdómur
-hvað er

galli í myndun á collagen => minni styrkleiki

22

þekkja hvaða anerurysma

AAA
TAA
saccular "berry" aneurysm

23

hvað veldur aortic dissection

rof á intima (myndast blóðfyllt rás)

24

Aortic dissection er algengt í atherosclerosis

ósatt

25

orsakir HTN

Breyttur natríumbúskapur og aukið æðaviðnám viðrast eiga hlut að máli
-minnkaður Na útskilnaður um nýru
-aukið æðaviðnám

26

Malignant HTN
-hvað margir
-hverjir fá
-afleiðingar

5% af HTN sjúklingum
-oftast sjúkl sem eru með benign HTN
-veldur nýrnabilun og retianl blæðingum

27

æðabólgur eru flokkaðar efti

æðastærð
+/- immune complexar
+/- autoantibody
histologia/granuloma

28

Giant cell arteritis
-hvaða æðar
-orsök
-morphología

-stórar-litlar æðar í höfði
-T-frumu viðbrögð við óþektu antigeni í æðavegg
-granulomatous bólga (75%)

29

Takayasu arteritis
-hvaða æðar
-orsök
-morphología
-kynjahlutföll

-meðalstórar/stórar æðar
-sjálfsofnæmi sennilega
-granulomatous bólga
-10 konur : 1 karl

30

Polyarteritis nodosa
-hvaða æðar
-orsök
-morphología

-litlar, meðalstórar
-1/3 með krónískri HBV sýkingu => immune complexar í æðaveggi
-fibrinoid necrosis

31

Microscopic polyangiitis
-hvaða æðar
-ónæmisgreining
-morphología

-arteriolur, venulur, háræðar
-MPO-ANCA í flestum
-leukocytoclasískur vasculitis (fragmenteraðir PNM)

32

Wegener granulomatosis
-hvar
-orsök
-morphología

-lungu, nýru
-PR3-ANVA
-granulomatous bólga

33

Churg-Strauss syndrome
-orsök

allergic granulomatosis
-asthma
=> eosinophilar

34

Thromboangiitis obliterans
-hverjir fá
-morphología

-Reykingafólk
-acute, chronic transmural vasculitis

35

Góðkynja æðaæxli
-einkenni
-dæmi

-greinileg æðalumen fyllt blóði/vökva, klædd einföldu æðaþelslagi

-hemangioma
lymphangioma

36

Gerðir hemangioma

capillary => húð, slímhúð (munn vörum)
juvenile => nýfædd börnm horfin um 7 ára
pyogenic granuloma =>
cavernosus => stór lumen, oft í subcutis

37

Lymphangioma
-hvar
-gerðir

koma á háls, axilla
einföld =>lumen án RBK

cavernosus =>geta verið stór, afmyndandi

38

Kaposi´s sarcoma

Borderline æxli
HHV-8
kemur í ónæmisbældum
aðallega húð

39

Illkynja æðaæxli

angiosarcoma
-oftar eldri
-húð, mjúkv, brjóst, lifur
-polyvinyl chloride, lymphedema, geislun
-atypiskar endothelfrumur --> epitheloid æxli

40

einkenni illkynja æðaæxla

frumurík/atypia
mítósur
venjulega ekki vel formaar æðamyndanir (æðamarkerar)