Wybrane choroby krwi i układu krwiotwórczego: niedokrwistości, nadkrwistości, skazy krwotoczne (CDN) Flashcards Preview

Patofizjologia > Wybrane choroby krwi i układu krwiotwórczego: niedokrwistości, nadkrwistości, skazy krwotoczne (CDN) > Flashcards

Flashcards in Wybrane choroby krwi i układu krwiotwórczego: niedokrwistości, nadkrwistości, skazy krwotoczne (CDN) Deck (24)
Loading flashcards...
1
Q

Co to jest anemia?

A
  • zmniejszenie stężenia hemoglobiny u mężczyzn poniżej 13,5 g/dl i 12 g/dl u kobiet
  • zmniejszenie liczby erytrocytów odpowiednio poniżej 4,5 i 3,5 mln/μl

i/lub

  • hematokrytu poniżej 40% (mężczyźni) i 37% (kobitki)
2
Q

Jakie anemie wyrózniamy klinicznie?

A
  • anemia łagodna (10-12/13,5 g/dl)
  • anemia umiarkowana (8-9,9 g/dl)
  • anemia ciężka (6,5-7,9 g/dl)
  • anemia zagrażająca życiu (<6,5 g/dl)
3
Q

Z czego wynikają objawy kliniczne niedokrwistości?

A

wynikają z hipoksji i są przejawem mechanizmów wyrównawczych układu oddechowego i krążenia

4
Q

Jakie mogą wystąpić objawy kliniczne anemii?

A
  • bladość skóry i błon śluzowych
  • ogólne osłabienie i zaburzenia koncentracji,
  • odczucie zimna
  • duszność
  • tachykardia
  • uczucie zawrotów głowy,
  • szumy uszne
5
Q

Najbardziej przydatny klinicznie podział anemii:

A

na podstawie średniej wielkości erytrocytów (MCV)

  • anemia mikrocytowa (MCV zmniejszone)
  • anemia makrocytowa (MCV zwiększone)
  • anemia normocytowa (MCV w normie)
6
Q

Fizjologiczne MCV u dzieci i noworodków:

A

w porównaniu do dorosłych MCV jest wysokie u noworodków i niskie u małych dzieci, by osiągnąć wartości typowe dla dorosłych u nastolatków

7
Q

Najważniejsze przyczyny anemii mikrocytowych:

A
  • niedobó żelaza (najczęstsza przyczyna)
  • hemoglobinopatie, szczególnie talasemie
  • niektóre przypadki anemii z choró przewlekłych
8
Q

Najprostszy sposób oceny anemii mikrocytowej?

A

Oznaczenie ferrytyny w surowicy.

W niepowikłanej anemii z niedoboru żelaza, poziom ferrytyny jest niski.

W pozostałych anemiach mikrocytowych stężenie ferrytyny jest w normie. Kiedy niedoborowi żelaza towarzyszą przewlekłe procesy chorobowe (reumatoidalne zapalenie stawó, nowotwory, choroby wątroby), stężenie ferrytyny w surowicy może być w normie lub znacznie podwyższone.

9
Q

Jak dzielimy anemie makrocytowe?

A
  • anemie megaloblastyczne
  • anemie niemegaloblastyczne
10
Q

Anemia megaloblastyczna - przyczyny:

A

Termin ten oznacza, że erytropoeza szpikowa wykazuje zaburzenie morfologiczne nazywane megaloblastozą. U pacjentów, którzy nie są leczeni lekami cytotoksycznymi jej obecność wskazuje zwykle na niedobór witaminy B12 lub kwasu foliowego. Obecność owalnych makrofagów i hipersegmentowanych neutrofilów w rozmasie krwi obwodowej wskazuje na prces megaloblastyczny.

Oznaczenie poziomu widaminy B12 i kwasu foliowego często pozwala postawić rozpoznanie. Inną przyczyną magaloblastozy może być zespół mielodysplastyczny.

11
Q

Anemia niemegaloblastyczna - przyczyny:

A

spotykana w niedoczynności tarczycy, schorzeniach wątroby i u alkoholików

12
Q

Scharakteryzuj anemie normocytowe:

A

Heterogenna grupa anemii, która nie ma jednego wspólnego mechanizmu patofizjologicznego. Normocytoza wskazuje na prawidłowy metabolizm DNA i syntezę hemoglobiny, Podział uwzględnia ilość retikulocytów.

13
Q

Podział anemii normocytowych:

A
  1. Niska retikulocytoza (zmniejszona produkcja erytrocytów):
    • choroby przewlekłe
    • niewydolność szpiku
    • niewydolność nerek (zmniejszona produkcja erytropoetyny)
    • niewydolność endokrynologiczna (niedoczynność tarczycy, przysadki, hipogonadyzm),
  2. Zwiększona retikulocytoza (zwiększony wyrzut erytrocytó ze szpiku):
    • hemoliza
    • utrata krwi (tylko ostra)
14
Q

Niska retikulocytoza w anemii normocytowej - kiedy?

A
  • choroby przewlekłe
  • niewydolność szpiku
  • niewydolność nerek (zmniejszona produkcja erytropoetyny)
  • niewydolność endokrynologiczna (niedoczynność tarczycy, przysadki, hipogonadyzm)
15
Q

Wysoka retikulocytoza w anemii normocytowej - kiedy?

A
  • hemoliza
  • utrata krwi (tylko ostra)
16
Q

Przyczyny anemii z niedoboru żelaza:

A
  • utrata krwi (główny czynnik)
  • menstruacja (najczęstsza przyczyna u kobiet przed menopauzą)
  • utrata krwi do przewodu pokarmowego (najczęstsza przyczyna u mężczyzn i kobiet po menopauzie)
  • wzrost zapotrzebowania, zmniejszone wchłanianie lub obydwa mechanizmy równocześnie
  • występuje jeśli dostarczanie żelaza z pokarmem jest niewystarczające podczas szybkiego wzrostu w pierwszych dwóch latach życia
  • zmniejszone wchłanianie żelaza (po gastrektomii i zespoły złego wchłaniania)
  • przewlekła wewnątrznaczyniowa hemoliza
17
Q

Przeciętne zapotrzebowanie organizmu na żelazo?

A

zdrowy człowiek wchłania 1 mg na dobę (tyle samo traci)

przeciętna dieta =10-20 mg na dobę

18
Q

Występowanie żelaza w organizmie człowieka:

A

w większości związane z hemoglobiną

w dalszej kolejności jako żelazo zapasowe (ferrytyna, hemosyderyna)

19
Q

Patogeneza anemii z niedoboru żelaza:

A

Ponieważ żelazo jest trudno wchłanialne, dieta u części ludzi nie pokrywa się w całości zapotrzebowania na ten pierwiastek.

Dodatkowe utraty żelaza spowodowane: miesiączką, ciążą, laktacją i utratą krwi wskutek choroby lub urazu mogą łatwo doprowadzić do jego niedoboru.

20
Q

W ilu etapach może rozwijać sięniedobó żelaza (wymień je i opisz pokrótce, albo dłużej jak umiesz!):

A
  1. Ujemny bilans żelaza, jego magazyn w szpiku kostnym jest stopniowo opróżniany. Stężenie ferrytyny spada. Dochodzi do kompensacyjnego wzrostu absorpcji żelaza z pokarmów i wzrostu stężenia transferryny.
  2. Wyczerpane magazyny żelaza nie mogą sprostać zapotrzebowaniu szpikowemu, stężenie transferyny w osoczu wzrasta, a żelaza w surowicy obniża się.
  3. Rozwija sięniedokrwistość normocytarna.
  4. Pojawia się mikrocytoza, a następnie hipochromia.
  5. Niedobór tkankowy żelaza wywołuje objawy kliniczne, erytrocyty zmieniają swój kształt (poikilocytoza).
21
Q

Objawy niedoboru żelaza (asyderozy):

A
  • sucha, popękana i blada skóra, zajady w kącikach ust, łamliwe, łatwo wypadające włosy, łamliwe paznokcie w kształcie łyżeczek (koilonychia)
  • niebieskawe zabarwienie twardówek (objaw Oslera)
  • zaczerwieniony i wygładzony język (zanikowe zapalenie języka)
  • dysfagia (zespoł Plummer-Vinson - zwiększone ryzyko występowania raka przełyku), spaczone łaknienie (apetyt na rzeczy niebędące żywnością lub nieprzetworzone skłądniki żywności),
  • achlorhydria soku żołądkowego (wrażliwa na histaminę)
  • dystonia neurowegetatywna
  • zwiększona podarność na infekcje
22
Q

Scharakteryzuj anemie syderoachrestyczne:

A

Niedokrwistości spowodowane przez niewystarczające lub nieprawidłowe wykorzystanie wewnątrzkomórkowego żelaza do syntezy Hb, pomimo odpowiedniej lub zwiększonej jego zawartości w mitochondriach komórek prekursorowych erytrocytów.

  • głównie mikrocytowa
  • hipochromiczna
23
Q

Po czym możemy stwierdzić anemię syderoachrestyczną?

A
  • heterogenność komórkowa pod mikroskopem
  • polichromatofilne, nakrapiane, tarczowate erytrocyty (wskazujące na wadliwą syntezę hemu)
  • wzrost stężenia żelaza i ferrytyny
  • wzrost wysycenia żelazem transferryny
  • przerost erytroblastów w szpiku
  • obecność przepełnionych żelazem mitochondriów wokół jąder komórkowych erytroblastów - syderoblastów
24
Q
A